Dinler TarihiVeritabanı
Menü

Katalog › Yüksek Lisans Tezi

Yüksek Lisans Tezi

Türk Kültür ve Medeniyetinde Din ve Ahlak Anlayışı: Hacı Bektâş-ı Velî Örneği

Bibliyografik künye

Yıl
2025
Üniversite / Enstitü
Kahramanmaraş Sütçü İmam Ü. Sosyal Bilimler Enstitüsü
Yer
Kahramanmaraş
Üniversite (tasnif kaydı)
Kahramanmaraş Sütçü İmam Ü.
Enstitü
Sosyal Bilimler Enstitüsü
Şehir
Kahramanmaraş
Araştırma yönü
Genel / çok yönlü

Tasnif ve konular

Birincil konu
Türk Dinî Tarihi > Türk Dinî Tarihi ve Halk İnançları > Alevilik-Bektaşilik ve Heterodoks Topluluklar > Bektaşilik (TD-05-02)

Özet

Köklü bir kültür ve medeniyete sahip olan Türkler yaşam biçimlerinden kaynaklı çok farklı milletlerle irtibat kurup çeşitli dinleri kabul etmiş olsalar da geleneksel Türk dininden kaynaklı inanışlarını, kabul ettikleri bu yeni inanç sistemleri içerisinde çeşitli biçimde sürdürmüşlerdir. İslamiyet'in geniş kitlelerce kabulü ile de kitabî anlayıştan uzak olan göçebe topluluklar eski inanışlarını, bütünüyle reddetmeden kısmen bu yeni dinî inanışın içerisinde İslamî formla sürdürmüşlerdir. Göçebe Türk toplulukları İslam'ı Arap müfessirlerden, fıkıhçılardan, kelamcılardan ziyade kendi yaşam biçimlerinden olan kam ve ozanlar gibi Türkçe söyleyen, ahlakı önceleyen mutasavvıflar aracılığıyla öğrenmişlerdir. Ahlak temelli bir din anlayışı sunan bu mutasavvıfların en başta gelenleri Ahmet Yesevî ve onun Rum'daki halifesi olarak görülen Hacı Bektâş-ı Velî'dir. Bu isimler müsamahakâr, ötekine hoş bakan ahlakı önceleyen Türk İslam anlayışının oluşmasına güçlü bir zemin oluşturmuşlardır. Hacı Bektâş-ı Velî siyasî ve sosyal karışıklığın hâkim olduğu bir ortamda Anadolu'da akıl, iman, ahlak bütünleşmesini sağlayarak bilhassa göçebe Türkmenlerin üzerinde gerek dinî inanışı gerekse ahlak anlayışı bakımından etki yaratmış, iz bırakmıştır. Onun din ve ahlak anlayışının tezahürlerini Bektaşî gelenek içerisinde bugün dahi görebilmek mümkündür.

Aynı konudaki diğer tezler

Çağdaş Arnavutluk'taki Bektaşi Tekkeleri ve Faaliyetleri Üzerine Bir Araştırma · 2024